Prolactinewaarden begrijpen: wat ze betekenen voor je gezondheid

Je hormonen kunnen veel vertellen over wat er in je lichaam gebeurt. Van veranderingen in je menstruatiecyclus en vruchtbaarheid tot je libido, borstgezondheid en algehele welzijn: zelfs kleine hormonale schommelingen kunnen merkbare gevolgen hebben. Prolactine is een van de hormonen die vaak over het hoofd wordt gezien, maar het speelt een belangrijke rol in verschillende lichaamsprocessen. Als je begrijpt wat prolactine is, waarom de waarden kunnen veranderen en wanneer testen nuttig kan zijn, krijg je waardevol inzicht in je gezondheid en kun je beter geïnformeerde vervolgstappen nemen.

Inhoudsopgave

• Wat zijn prolactinewaarden?
• Wat veroorzaakt afwijkende prolactinewaarden?
• Hoe kun je je prolactinewaarden thuis controleren?
  
• Veelgestelde vragen over prolactinewaarden

Wat zijn prolactinewaarden?

Prolactinewaarden geven aan hoeveel prolactine er in je bloed aanwezig is. Over het algemeen zijn prolactinewaarden van nature laag bij mannen en bij vrouwen die niet zwanger zijn of borstvoeding geven, en veel hoger tijdens de zwangerschap en borstvoedingsperiode. 

Typische referentiewaarden liggen vaak onder de 20 ng/mL voor mannen, onder de 25 ng/mL voor niet-zwangere vrouwen en rond de 80 tot 400 ng/mL voor mensen die zwanger zijn of borstvoeding geven. Deze waarden kunnen echter per laboratorium verschillen. 

Prolactine draagt bij aan veel lichaamsfuncties, maar de twee belangrijkste rollen zijn:

• Het stimuleren van de ontwikkeling van melkklieren in het borstweefsel
• Het ondersteunen van melkproductie en borstvoeding

Bron: Cleveland Clinic, 2024

Wat veroorzaakt afwijkende prolactinewaarden?

1. Hoge prolactinewaarden

Er zijn veel verschillende factoren die ervoor kunnen zorgen dat prolactinewaarden hoger worden dan normaal:

• Tumoren 
• Bestraling
• Bepaalde medicijnen: 
  • Anticonceptiepillen
  • Antipsychotica, zoals risperidon of haloperidol
  • Bloeddrukmedicatie, zoals methyldopa of verapamil
  • Medicijnen tegen brandend maagzuur of GERD, zoals H2-antihistaminica
  • Antidepressiva, zoals tricyclische antidepressiva en SSRI’s
  • Oestrogeentherapie bij overgangsklachten
  • Medicijnen tegen misselijkheid
  • Opioïde pijnstillers
• Onderliggende gezondheidsproblemen:
  • Letsel aan de borstwand, zoals gebroken ribben of een gebroken borstbeen
  • Chronische nierziekte
  • Chronische leverziekte
  • Ziekte van Cushing
  • Hypothyreoïdie
  • Gordelroos, vooral op de borst
  • Polycysteus-ovariumsyndroom (PCOS)
  • Epileptische aanvallen
• In sommige gevallen wordt er geen duidelijke oorzaak gevonden

Bron: Cleveland Clinic, 2024 

2. Lage prolactinewaarden

Oorzaken van een lage prolactinewaarde kunnen zijn:

• Verminderde werking van de hypofyse

Een lage prolactinewaarde kan na de bevalling worden opgemerkt als de melkproductie onverwacht laag is.

Bron: Cleveland Clinic, 2024

Hoe kun je je prolactinewaarden thuis controleren?

Homed-IQ biedt prolactinetesten aan als onderdeel van de Hormoontest voor Vrouwen en de Vruchtbaarheidstest voor Vrouwen. Beide testen meten prolactine samen met andere belangrijke hormoonmarkers. 

Je prolactinewaarde thuis controleren is meestal eenvoudig. Eerst bestel je online een thuistest. Je testkit wordt bij je thuisbezorgd met duidelijke instructies en alle materialen die je nodig hebt om je monster af te nemen. Afhankelijk van de test kan dit gaan om een kleine bloedafname via een vingerprik. Nadat je je monster hebt afgenomen, stuur je het terug naar het laboratorium met de meegeleverde retourverpakking. Je resultaten worden vervolgens geanalyseerd door een gecertificeerd laboratorium en veilig online beschikbaar gesteld. De support van Homed-IQ staat klaar om eventuele vragen tijdens het testproces te beantwoorden.

Veelgestelde vragen over prolactinewaarden

Welke symptomen wijzen op afwijkende prolactinewaarden?

Symptomen van afwijkende prolactinewaarden kunnen per persoon verschillen:

• Onregelmatige menstruatie
• Uitblijven van de menstruatie
• Melkproductie wanneer je niet zwanger bent of geen borstvoeding geeft
• Afscheiding uit de tepel
• Onvruchtbaarheid
• Erectiestoornissen of impotentie
• Vergroot borstweefsel bij mannen
• Minder gezichts- of lichaamsbeharing
• Laag libido
• Hoofdpijn
• Lage botmassa
• Veranderingen in het gezichtsvermogen
• Lage waarden van andere hypofysehormonen, zoals schildklierhormonen of cortisol

Raadpleeg altijd een zorgprofessional voor diagnose en behandeling. 

Bron: MedlinePlus, 2024; Cleveland Clinic, 2024 

Kan stress of leefstijl invloed hebben op prolactinewaarden?

Ja. Naast de hierboven genoemde oorzaken kan prolactine ook tijdelijk stijgen door:

• Fysieke stress
• Lichaamsbeweging
• Het eten van een maaltijd
• Seksueel contact
• Stimulatie van de tepels die niet te maken heeft met borstvoeding

Voor een gezonde hormoonbalans op de lange termijn is het belangrijk om te kiezen voor een gezonde leefstijl met voldoende slaap, stressmanagement, evenwichtige voeding en lichaamsbeweging. Raadpleeg een zorgprofessional als je vragen hebt of aanhoudende klachten ervaart.

Bron: Cleveland Clinic, 2024