Met veilige seksuele handelingen verklein je het risico om een soa op te lopen. Dit omvat onder andere het gebruik van een condoom of een beflapje tijdens seks of orale seks en het schoonmaken van seksspeeltjes tussen het gebruik door verschillende personen. Zelfs als je een condoom gebruikt, zijn niet alle soa's volledig te voorkomen. Soa's zoals chlamydia, gonorroe, trichomoniasis en mycoplasma genitalium kunnen wel worden voorkomen door een condoom of beflapje te gebruiken.
Genitale wratten, syfilis en herpes kunnen het lichaam binnenkomen via de huid. Schaamluis of schurft kan ook worden overgedragen via huidcontact of schaamhaar. Het gebruik van een condoom of beflapje beschermt dan ook niet altijd tegen deze soa's als het aangetaste gebied niet door een condoom is bedekt.
Hiv, syfilis en hepatitis B en C kunnen worden opgelopen door in de bloedbaan terecht te komen. Dit betekent dat, om besmet te raken, lichaamsvloeistoffen zoals bloed, vaginaal vocht, sperma of moedermelk die het virus bevatten in de bloedbaan terecht moeten komen. Dit kan op verschillende manieren gebeuren, zoals via open wonden, door injecties met besmette naalden (delen van naalden voor drugs bijvoorbeeld), door zwangerschap en bevalling of door scheuren in de huid die ontstaan bij seksueel contact.
Men kan geen hepatitis of hiv oplopen door handelingen als knuffelen, het delen van eetgerei of niezen/hoesten (besmetting via de lucht). Hiv kan worden voorkomen door PrEP te gebruiken voor mogelijke blootstelling of PEP na blootstelling. Hepatitis B kan worden voorkomen door vaccinatie. Mannen die seks hebben met mannen (MSM), sekswerkers en kinderen geboren na 1 januari 2011, kunnen zich in Nederland gratis laten vaccineren tegen Hepatitis B. Als je symptomen hebt die op een soa kunnen wijzen of als je seks hebt gehad met iemand die een soa heeft, laat je dan testen. Dit advies geldt ook wanneer je seks hebt gehad met een condoom.